نویسنده: جاناتان سول
- نیروی دریایی آمریکا به دلیل ریسک بالای حمله هنوز امکان اسکورت کشتیها را بررسی میکند.
- ترامپ وعده اسکورت داده، اما تا کنون به درخواست کشتیهای باری برای اسکورت پاسخ نداده است.
- تضمین امنیت تنگه هرمز به دلیل توانمندیهای نظامی ایران دشوار است.
براساس منابع آگاه، نیروی دریایی آمریکا از ابتدای جنگ با ایران درخواستهای تقریباً روزانه صنعت کشتیرانی برای اسکورت نظامی کشتیها در تنگه هرمز را رد کرده و اعلام کرده است که خطر حمله در حال حاضر بسیار بالاست.
ارزیابیهای نیروی دریایی نشان میدهد که اختلال در صادرات نفت خاورمیانه ادامه خواهد داشت و تفاوتی آشکار با اظهارات رئیسجمهور دونالد ترامپ دارد که گفته بود آمریکا آماده است هر زمان لازم باشد کشتیها را اسکورت کند تا صادرات معمولی از مسیر حیاتی ادامه یابد.
از زمان آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران بیش از یک هفته گذشته و کشتیرانی در این تنگه تقریباً متوقف شده است. این وضعیت باعث توقف حدود یکپنجم صادرات جهانی نفت و افزایش شدید قیمتها به بالاترین سطح از سال ۲۰۲۲ شده است.
یک مقام ارشد سپاه پاسداران ایران هفته گذشته به رسانههای داخلی اعلام کرد که تنگه هرمز بسته است و ایران به هر کشتیای که بخواهد عبور کند، شلیک خواهد کرد. چندین کشتی تاکنون هدف قرار گرفتهاند.
همچنین ژنرال موسوی فرمانده موشکی سپاه پاسداران با انتشار توئیتی کنایه آمیز نوشته بود امنیت هر کشتی که بتواند ناوگان دریایی آمریکا را برای اسکورت راضی کند را تامین می کنیم. امین موضع گیری به منزله جدیت ایران برای هدف قرار دادن هرگونه اسکورت نظامی از سوی امریکا یا کشورهای دیگر تلقی شد و نشان داد ایران معتقد است آمریکا توان اسکورت دریایی را ندارد.
بر اساس گفته سه منبع آگاه از صنعت کشتیرانی، نیروی دریایی آمریکا در جلسات منظم با همتایان خود در صنعت کشتیرانی و نفت اعلام کرده است که فعلاً قادر به ارائه اسکورت نیست. منابع افزودند که درخواستهای اسکورت تقریباً روزانه مطرح شده و ارزیابی نیروی دریایی تغییری نکرده است؛ اسکورت تنها زمانی ممکن خواهد بود که خطر حمله کاهش یابد.
وعده اسکورت از سوی ترامپ
ترامپ چندین بار اعلام کرده که آمریکا آماده اسکورت تانکرها در تنگه هرمز است، و گفت:
«زمانی که لازم شود، نیروی دریایی آمریکا و همکارانش تانکرها را اسکورت خواهند کرد. امیدوارم نیازی نباشد، اما اگر لازم باشد، آنها را کاملاً اسکورت میکنیم.»
ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا، گفت که گزینههای احتمالی اسکورت کشتیها در حال بررسی است، اما تاکنون هیچ کشتی تجاری از این مسیر اسکورت نشده است. حتی پست کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا درباره اسکورت موفق یک کشتی، حذف شد. با وجود چند حرکت محدود در روزهای اخیر، عمده ترافیک کشتیها متوقف است و صدها کشتی لنگر انداختهاند.
چالشهای امنیتی در تنگه هرمز
آرامکو، صادرکننده برتر نفت جهان، هشدار داده در صورت ادامه اختلال در حملونقل نفت در هرمز، بازار جهانی نفت با پیامدهای فاجعهباری مواجه خواهد شد.
تحلیلگران و متخصصان امنیت دریایی میگویند حتی با مشارکت ائتلاف بینالمللی، تأمین امنیت تنگه دشوار است، زیرا ایران میتواند از مینها یا پهپادهای ارزانقیمت برای حمله استفاده کند.
آدل بکوان، مدیر مؤسسه مطالعات خاورمیانه و شمال آفریقا، گفت:
«نه فرانسه، نه آمریکا، نه ائتلاف بینالمللی و نه هیچ کس دیگر قادر به تأمین امنیت تنگه هرمز نیست.»
هفته گذشته، ایران با استفاده از یک قایق کنترل از راه دور بمبگذاری شده، به یک تانکر نفتی در آبهای عراق آسیب زد. یک منبع امنیت دریایی گفت که برای تأمین امنیت تنگه ممکن است آمریکا مجبور شود کنترل گسترده سواحل ایران را در دست بگیرد، اما ناوگان کافی وجود ندارد و حتی یک یا دو کشتی میتوانند توسط دستهای از قایقها یا پهپادها غافلگیر شوند.
پنتاگون تهدید کرده است که در صورت ادامه انسداد مسیر، ضربات شدیدتری به ایران وارد خواهد کرد و کشتیها و تأسیسات مینگذاری ایران هدف قرار خواهند گرفت.
